Edirne’nin Lalapaşa ilçesindeki “Kadın Emeği Girişimciler Üretim ve İşletme Kooperatifi”, lavanta bahçelerinde ürettiği Çallıdere balını dünya pazarına sunmaya hazırlanıyor. Yüksek prolin içeriği ve fenolik çeşitliliğiyle dikkat çeken bu özel bal, ihracat için oldukça umut verici bir potansiyele sahip.
Çallıdere Balı Üretimi Artırılarak İhracat İçin Hazırlanıyor
Edirne’deki Lalapaşa Kadın Emeği Girişimciler Üretim ve İşletme Kooperatifi tarafından üretilen Çallıdere balının üretimi artırılacak ve ihracata hazır hale getirilecek. Kooperatif, 2022 yılında bal üreticisi Nuri Danışman ve yöre kadınları tarafından kuruldu. Lalapaşa’nın Bulgaristan sınırına yakın Çallıdere köyünde, kooperatif üyeleri orman vasfını yitirmiş arazilere başta lavanta olmak üzere tıbbi aromatik bitkiler dikmeye başladılar ve bu süreç bal üretiminin başlamasına yol açtı.
Laboratuvar Analizleri Kaliteyi Onayladı
Üretilen bal, Trakya Üniversitesi Teknoloji Araştırma ve Geliştirme Uygulama ve Araştırma Merkezi (TÜTAGEM) tarafından analiz edildi. Yapılan analizde, ortalama balda prolin değerinin 300 ile 600 miligram arasında değiştiği, ancak Çallıdere balının prolin seviyesinin yaklaşık 900 miligram olduğu belirlendi. Ayrıca, balda pestisit kalıntısına rastlanmadı.
Prolin Nedir?
Prolin, baldaki proteinleri oluşturan 20 aminoasitten biridir ve balın saflığını gösteren en önemli aminoasittir. Prolin yalnızca balda bulunur ve yapay yollarla dışarıdan sağlanamaz. Sahte ballarda ise prolin çok az ya da hiç bulunmaz.
Lavanta Bahçelerinde Üretiliyor
Kooperatif yöneticisi Danışman, yaptıkları işten gurur duyduklarını belirterek, “Çok gururluyuz. Lalapaşa, Trakya’nın en küçük ilçelerinden biri. İlçenin kalkınmasına destek olmak için bu projeye başladık. Edirne Orman İşletme Müdürlüğü’nün desteğiyle orman vasfını kaybetmiş arazilere aromatik bitkiler ektik, bunları bal üretimine hazır hale getirdik ve arılara destek olduk.” dedi.
Kooperatifin Kalite ve İhracat Hedefi
Bölgedeki balın Osmanlı Sarayı mutfaklarında da kullanıldığını öğrendikten sonra kaliteyi artırmak için çalışmalarını hızlandıran kooperatif, Trakya Üniversitesi’nde yapılan analizlerde balın içinde zararlı hiçbir madde bulunmadığını ve 32 yararlı bileşik içerdiğini tespit etti. Bu durum, kooperatifi diğer ballardan farklı olarak daha da teşvik etti.
“Bu konuda çalışmalar yapıyoruz, fuarlara katılarak bağlantılar kuruyoruz. Şu an bal rekoltemiz ihracat için yeterli değil, bunu geliştirmeye odaklandık,” dedi Danışman.
Dünya Pazarındaki Değer ve Gelecek Hedefleri
Lavanta balının dünya pazarındaki kilogram fiyatı 32 Euro’dur. Bir tır 23 ton bal taşıyabiliyor. Kooperatifin gelecekteki hedefi, yöreye ait balı ihracata sunmak ve kaliteyi daha da artırmaktır.
Türkçe